Thực trạng nghiện mạng xã hội đang ngày càng trở nên phổ biến, đặc biệt trong giới trẻ hiện nay. Không chỉ dừng lại ở cảm nhận, vấn đề này còn được phản ánh rõ ràng qua nhiều số liệu đáng chú ý. Hãy cùng nhìn vào thực trạng nghiện mạng xã hội qua các con số cụ thể để thấy rõ mức độ nghiêm trọng của nó qua bài viết dưới đây.
1. Thực trạng nghiện mạng xã hội hiện nay đang diễn ra như thế nào?
1.1. Sự gia tăng nhanh chóng của người dùng mạng xã hội
Tính đến tháng 1/2025, Việt Nam có khoảng 76,2 triệu tài khoản mạng xã hội đang hoạt động, tăng 4,8% so với cùng kỳ năm trước. Trong đó, Facebook vẫn giữ vị trí dẫn đầu với khoảng 73 triệu người dùng, dù tốc độ tăng trưởng đã chậm lại. TikTok đứng thứ hai với 68 triệu người dùng và là nền tảng có tốc độ phát triển nhanh nhất. Bên cạnh đó, Threads tuy chưa phổ biến rộng rãi nhưng lại ghi nhận mức tăng trưởng ấn tượng, đặc biệt trong giới trẻ, có thời điểm thời gian sử dụng tăng tới 35% theo quý.
1.2. Thời gian sử dụng mạng xã hội ngày càng kéo dài
Từ năm 2021 đến 2025, thời gian người Việt dành cho mạng xã hội trong ngày liên tục tăng và dần trở thành một phần không thể tách rời trong đời sống thường nhật. Đây cũng là một trong những biểu hiện rõ rệt cho thấy tình trạng nghiện mạng xã hội đang ngày càng phổ biến, đặc biệt ở giới trẻ.
Năm 2021, theo báo cáo Digital Vietnam và các thống kê Internet, người Việt ở độ tuổi 16-64 trung bình dành khoảng 2 giờ 21 phút mỗi ngày cho mạng xã hội trong tổng thời gian dùng Internet 6 giờ 47 phút/ngày. Sang năm 2022, mặc dù chưa có số liệu riêng biệt về số giờ sử dụng mạng xã hội, nhưng các báo cáo thị trường cho thấy người dùng Việt đã tiêu tốn hơn 3 giờ 18 phút/ngày chỉ riêng để truy cập Internet qua điện thoại di động, với phần lớn thời gian này dành cho các ứng dụng mạng xã hội và video như Facebook, TikTok, YouTube. Đặc biệt, nhóm người dưới 26 tuổi có thể dùng điện thoại hơn 7 giờ mỗi ngày cho các nền tảng này. Đến năm 2024, thời gian trung bình dùng mạng xã hội được ghi nhận ở mức khoảng 2 giờ 21-2 giờ 23 phút/ngày, cho thấy mức độ gắn bó mạng xã hội vẫn duy trì ở mức cao dù tốc độ tăng chậm lại.
Vào năm 2025, các báo cáo Digital Vietnam 2025 và khảo sát người dùng tiếp tục chỉ ra con số trung bình quanh 2 giờ 20-2 giờ 28 phút/ngày cho mạng xã hội, đồng thời nhấn mạnh rằng nhóm 18-29 tuổi có tới gần 40% dùng từ 3 giờ trở lên mỗi ngày, với một bộ phận giới trẻ dành đến 5-7 giờ/ngày cho mạng xã hội. Chuỗi số liệu này cho thấy rõ xu hướng thời gian sử dụng mạng xã hội không chỉ không giảm mà còn ngày càng kéo dài, trở thành thói quen dài hạn, chiếm phần lớn thời gian online hằng ngày của người Việt.
1.3. Xu hướng lệ thuộc vào mạng xã hội trong đời sống hàng ngày
Một khảo sát về “Cuộc sống số của người Việt Nam” cho thấy gần 45% người từ 18-34 tuổi có thói quen kiểm tra mạng xã hội ngay khi vừa thức dậy và trước khi đi ngủ. Điều này cho thấy mạng xã hội đã len lỏi vào những thời điểm quan trọng nhất trong ngày. Không chỉ vậy, nhiều người trẻ còn ưu tiên lướt TikTok, Facebook hay Instagram trong thời gian rảnh thay vì vận động, làm việc nhà hay gặp gỡ trực tiếp. Thậm chí, từ ăn uống, đi chơi đến cảm xúc cá nhân, mọi thứ đều dễ dàng được chia sẻ lên mạng xã hội.
2. Những con số đáng báo động về thực trạng nghiện mạng xã hội
2.1. Người dùng dành bao nhiêu thời gian mỗi ngày cho mạng xã hội
Nhiều nghiên cứu chỉ ra rằng người trẻ hiện nay dành một lượng lớn thời gian mỗi ngày cho mạng xã hội. Cụ thể, gần 40% nhóm tuổi từ 18-29 sử dụng mạng xã hội trên 3 giờ/ngày, thậm chí không ít trường hợp kéo dài từ 5-7 giờ/ngày. Việc tiếp xúc liên tục trong thời gian dài khiến thói quen sử dụng dần chuyển sang trạng thái phụ thuộc mà chính người dùng cũng khó nhận ra.
2.2. Tỷ lệ người có dấu hiệu nghiện mạng xã hội ngày càng gia tăng
Không chỉ dừng lại ở thời gian sử dụng, mức độ lệ thuộc vào mạng xã hội cũng đang tăng lên đáng kể. Tại Việt Nam, khoảng 36,2% thanh thiếu niên từ 16-25 tuổi được ghi nhận có dấu hiệu nghiện ở mức trung bình đến cao. Hệ quả kéo theo là nhiều bạn trẻ rơi vào trạng thái lo âu, căng thẳng, thậm chí trầm cảm và suy giảm kết quả học tập. Đáng chú ý, có khoảng 19-20% người trong độ tuổi 18-29 dành hơn 5 giờ mỗi ngày cho các nền tảng này, phản ánh mức độ phụ thuộc ngày càng nghiêm trọng.
2.3. Sự bùng nổ của các nền tảng mạng xã hội gây nghiện
Sự phát triển mạnh mẽ của các nền tảng như TikTok, Facebook hay Instagram đã góp phần thúc đẩy tình trạng này. Nhờ vào thuật toán cá nhân hóa nội dung, người dùng liên tục được đề xuất những nội dung phù hợp với sở thích, tạo cảm giác hứng thú và khó dừng lại. Chính cơ chế cuộn vô tận, tính năng tự động phát video khiến nhiều người rơi vào vòng lặp sử dụng kéo dài mà không kiểm soát được thời gian.
XEM THÊM: Nghiện TikTok là gì? Dấu hiệu nhận biết và cách cai nghiện TikTok hiệu quả
Sự xuất hiện của Threads trong hệ sinh thái của Meta Platforms đã nhanh chóng thu hút đông đảo người trẻ tham gia. Khác với các nền tảng thiên về hình ảnh như Instagram hay video ngắn như TikTok, Threads tập trung vào nội dung dạng chữ ngắn, cập nhật nhanh và mang tính tương tác cao.
Chính sự đơn giản này lại trở thành yếu tố gây nghiện đối với giới trẻ. Người dùng có thể dễ dàng chia sẻ suy nghĩ tức thì, đọc hàng loạt quan điểm khác nhau chỉ trong vài phút và liên tục bị cuốn vào các cuộc thảo luận. Bên cạnh đó, cơ chế hiển thị nội dung theo xu hướng và tương tác (like, reply) khiến người dùng có xu hướng kiểm tra ứng dụng thường xuyên để không bỏ lỡ thông tin mới hoặc phản hồi từ người khác.
Ngoài ra, việc Threads liên kết trực tiếp với tài khoản Instagram giúp người dùng tham gia nhanh chóng mà không cần xây dựng lại mạng lưới bạn bè từ đầu. Điều này vô tình rút ngắn thời gian làm quen và khiến người dùng dễ dàng hình thành thói quen sử dụng liên tục ngay từ những ngày đầu.
3. Trẻ em nghiện mạng xã hội – Thực trạng đáng báo động hiện nay
3.1. Độ tuổi tiếp cận mạng xã hội ngày càng sớm
Trẻ em ngày nay đã tiếp cận mạng xã hội từ rất sớm. Theo cơ quan quản lý truyền thông tại Vương quốc Anh, có tới 95% trẻ từ 13-15 tuổi đang sử dụng mạng xã hội. Đáng chú ý, khoảng 37% trẻ từ 3-5 tuổi cũng đã tiếp cận với các nền tảng này.
Ở Mỹ, khoảng 56% trẻ em có tài khoản mạng xã hội riêng, với tuổi trung bình khi tạo tài khoản rơi vào khoảng 12,6 tuổi mặc dù độ tuổi tối thiểu khuyến nghị là 13 tuổi.
Tại Việt Nam, báo cáo của UNICEF cho biết 82% trẻ 12-13 tuổi sử dụng internet hàng ngày và phần lớn trong số đó có tham gia mạng xã hội. Thực tế cho thấy, nhiều trẻ em hiện nay không còn dừng lại ở việc xem YouTube hay chơi game đơn giản, mà nhanh chóng chuyển sang các nền tảng phổ biến như TikTok, Instagram, Facebook hay Zalo ngay khi được tiếp cận với điện thoại thông minh. Điều này phản ánh xu hướng “trẻ hóa” rõ rệt trong việc sử dụng mạng xã hội.
Sự tiếp cận sớm này, kết hợp với cơ chế nội dung liên tục và khả năng “giữ chân” người dùng của các nền tảng, chính là một trong những nguyên nhân nghiện Tiktok ở trẻ mà cha mẹ thường không nhận ra.
3.2. Thời gian sử dụng thiết bị điện tử tăng theo từng năm
Không chỉ tiếp cận sớm, thời gian trẻ em và người dùng nói chung dành cho thiết bị điện tử cũng đang gia tăng đáng kể. Báo cáo “State of Mobile 2022” của App Annie cho thấy trong năm 2021, người dùng tại các thị trường lớn dành trung bình 4,8 giờ mỗi ngày cho điện thoại di động, tăng 30% so với năm 2019. Tổng thời gian sử dụng toàn cầu đã đạt mức kỷ lục 3.800 tỷ giờ.
Đến quý 3 năm 2024, trung bình mỗi người dành khoảng 6 giờ 38 phút mỗi ngày trước màn hình, và con số này được dự báo sẽ tiếp tục tăng lên gần 7 giờ/ngày vào năm 2025. Việc dành quá nhiều thời gian cho thiết bị điện tử, đặc biệt là mạng xã hội, đang dần trở thành thói quen khó kiểm soát đối với cả người lớn lẫn trẻ nhỏ.
3.3. Sự phụ thuộc vào điện thoại trong học tập và sinh hoạt
Trẻ em nghiện mạng xã hội sử dụng điện thoại đến mức quá lệ thuộc vào nó. Không phủ nhận điện thoại giúp các em tra cứu thông tin, hỗ trợ học tập nhưng chính nó lại gây nhiễu loạn, phân tán sự tập trung. Một tiếng ngồi ở bàn học nhưng điện thoại vài phút lại nổi thông báo, kêu tiếng rung, thì thử hỏi thời gian thực sự các em học bài là bao lâu? Có khi 5 phút ngồi nhẩm bài thì 55 phút sờ vào điện thoại để trả lời tin nhắn, rồi lướt xem tin trong vô tận. Chưa kể việc lệ thuộc vào điện thoại thông minh và công nghệ AI để giải bài tập làm các em lười suy nghĩ, giảm khả năng tư duy độc lập.
Trong cuộc sống hàng ngày, điện thoại là một công cụ hữu ích giúp chúng ta liên lạc, giữ kết nối. Thế nhưng thật đáng buồn nếu lạm dụng điện thoại để rồi khiến mối quan hệ giữa người với người, thậm chí những người thân trong gia đình, trở nên xa cách, thiếu gắn bó. Trong bữa cơm tại nhiều gia đình, không khó để bắt gặp cảnh tượng những đứa trẻ ăn uống vội vàng, qua loa để nhanh chóng cầm mỗi đứa một cái điện thoại, máy tính bảng chơi. Thậm chí, có những em nhỏ mới chỉ một tuổi đã được cho tiếp xúc với thiết bị điện tử trong giờ ăn. Những thói quen này nếu kéo dài sẽ ảnh hưởng không nhỏ đến sự phát triển toàn diện của trẻ, cả về thể chất lẫn tinh thần.
4. Vì sao thực trạng nghiện mạng xã hội ngày càng phổ biến?
4.1. Công nghệ và smartphone phát triển mạnh
Sự bùng nổ của công nghệ, đặc biệt là hạ tầng internet, đã tạo điều kiện thuận lợi cho việc sử dụng mạng xã hội mọi lúc, mọi nơi. Đây được xem là một nguyên nhân nghiện mạng xã hội quan trọng trong bối cảnh hiện nay. Hiện nay, mạng 4G vẫn đang được sử dụng phổ biến với kết nối ổn định, trong khi 5G cũng đang được triển khai rộng rãi tại Việt Nam, với hàng chục nghìn trạm phát sóng, phủ sóng tới phần lớn dân số.
Bên cạnh đó, giá thành điện thoại thông minh ngày càng rẻ, chỉ từ khoảng 3 triệu đồng là người dùng đã có thể sở hữu một thiết bị đủ mạnh để lướt mạng xã hội mượt mà. Điều này khiến việc truy cập trở nên dễ dàng trong mọi hoàn cảnh: khi di chuyển, học tập, làm việc hay nghỉ ngơi.
Không chỉ dừng lại ở sự tiện lợi, các nền tảng như TikTok, Facebook hay Instagram còn được thiết kế với thuật toán cá nhân hóa nội dung và hệ thống thông báo liên tục. Những tương tác như “thích”, bình luận, chia sẻ… kích thích não bộ tiết ra dopamine – chất dẫn truyền thần kinh tạo cảm giác hưng phấn. Cơ chế này tương tự như các hành vi gây nghiện khác, khiến người dùng dễ rơi vào trạng thái lướt vô thức, không điểm dừng mà không nhận ra thời gian đã trôi qua bao lâu.
4.2. Mạng xã hội trở thành thói quen hàng ngày
Một trong những nguyên nhân khiến thực trạng nghiện mạng xã hội lan rộng là do nó đã ăn sâu vào thói quen sinh hoạt hàng ngày. Nhiều người bắt đầu ngày mới bằng việc kiểm tra điện thoại, lướt mạng xã hội ngay sau khi thức dậy – đặc biệt với những nền tảng quen thuộc như Facebook, nơi rất dễ hình thành thói quen sử dụng liên tục mà không nhận ra.
Trong ngày, từ giờ ăn, giờ nghỉ, lúc chờ đợi hay trước khi đi ngủ, điện thoại gần như luôn ở trên tay. Việc lặp đi lặp lại hành vi này mỗi ngày khiến mạng xã hội dần trở thành một “món ăn tinh thần không thể thiếu” trong cuộc sống, và lâu dần có thể dẫn đến tình trạng nghiện Facebook mà nhiều người không nhận ra.
Thống kê cho thấy hơn 85% người dùng truy cập mạng xã hội ít nhất một lần mỗi ngày, và khoảng 70% có thói quen mở ứng dụng ngay khi vừa sử dụng thiết bị. Khi một hành vi trở thành phản xạ tự nhiên, việc kiểm soát thời gian sử dụng sẽ trở nên khó khăn hơn bao giờ hết.
4.3. Nhu cầu kết nối trong xã hội hiện đại
Theo nhà tâm lý học Abraham Maslow, nhu cầu giao tiếp xã hội, được chia sẻ và thuộc về một nhóm là một trong những nhu cầu quan trọng của con người. Trong xã hội hiện đại, khi các nhu cầu cơ bản như nhu cầu sinh lý và nhu cầu an toàn đã phần nào được đáp ứng, con người càng có xu hướng tìm kiếm sự kết nối về mặt cảm xúc và tinh thần.
Mạng xã hội chính là công cụ đáp ứng nhanh chóng nhu cầu này. Chỉ với một chiếc điện thoại, người dùng có thể trò chuyện, chia sẻ cảm xúc, tương tác với người khác mọi lúc, mọi nơi. Những hành động đơn giản như “thả tim”, bình luận hay nhắn tin cũng đủ mang lại cảm giác được quan tâm và công nhận.
Tuy nhiên, chính sự tiện lợi đó lại khiến nhiều người dần phụ thuộc vào thế giới ảo. Ví dụ, các cặp đôi yêu xa có thể duy trì kết nối liên tục thông qua tin nhắn, cuộc gọi video, nhưng cũng dễ rơi vào trạng thái dành quá nhiều thời gian cho điện thoại. Tương tự, những trẻ em hoặc thanh thiếu niên thiếu sự quan tâm từ gia đình thường tìm đến các hội nhóm trên mạng để được chia sẻ và đồng cảm.
Đáng lo ngại hơn, trên mạng xã hội tồn tại không ít cộng đồng tiêu cực, nơi tập hợp những người có cùng trạng thái tâm lý bất ổn với số lượng thành viên lên tới hàng chục nghìn người. Việc dễ dàng tiếp cận và tham gia vào các nhóm này có thể khiến người dùng, đặc biệt là giới trẻ, bị ảnh hưởng tiêu cực về nhận thức và cảm xúc, từ đó càng lún sâu hơn vào việc sử dụng mạng xã hội một cách mất kiểm soát.
Có thể nói, thực trạng nghiện mạng xã hội hiện nay đã ở mức báo động, thể hiện rõ qua độ tuổi tiếp cận ngày càng trẻ hóa và thời gian sử dụng không ngừng gia tăng. Nếu không được nhận diện và kiểm soát kịp thời, tình trạng này có thể để lại nhiều hệ lụy lâu dài, đặc biệt với trẻ em và giới trẻ. Vì vậy, mỗi cá nhân và gia đình cần chủ động điều chỉnh thói quen sử dụng, hướng tới việc sử dụng mạng xã hội một cách lành mạnh và có kiểm soát.
Đăng ký ngay trải nghiệm chương trình 3 buổi miễn phí của Minh Trí Thành để cùng con trưởng thành: https://sukien.minhtrithanh.com/truyenthong?utm_source=hocvienmtt.
Thông tin liên hệ:
Công ty Cổ phần Học viện Minh Trí Thành:
Website: https://hocvienmtt.vn/
Fanpage: https://www.facebook.com/congtyminhtrithanh/
Group cộng đồng: https://www.facebook.com/groups/conguyenthilanhminhtrithanh
YouTube Cô Lanh: https://www.youtube.com/@NguyenThiLanh
Youtube Minh Trí Thành: https://www.youtube.com/@minhtrithanhtv
TikTok: https://www.tiktok.com/@mrslanh
Trụ sở: Tầng 4, Tòa nhà thương mại Parkview, đường Huyền Quang, Phường Võ Cường, Tỉnh Bắc Ninh
Chi nhánh Hà Nội: Tầng 4, Tòa nhà N01-T3 khu Ngoại giao đoàn, đường Hoàng Minh Thảo, P. Xuân Đỉnh, TP. Hà Nội
Văn phòng TP.HCM: Tầng 3, tòa nhà Intan, 97 Nguyễn Văn Trỗi, Phường Phú Nhuận, Thành phố Hồ Chí Minh
Hotline: 091 218 1219 – 092 317 6789
